نقش میانجی گری استقلال شغلی و رضایت شغلی در رابطه بین همخوانی فرد و سازمان و رفتار خلاقانه کارکنان مورد مطالعه شرکت داروسازی سامرا

Abstract

پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش میانجی‌گری استقلال شغلی و رضایت شغلی در رابطه بین هم‌خوانی فرد و سازمان با رفتار خلاقانه کارکنان شرکت داروسازی سامرا انجام شد. این مطالعه از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش گردآوری داده‌ها، توصیفی-پیمایشی از نوع همبستگی بود. جامعه آماری را کلیه کارکنان این شرکت تشکیل دادند که با استفاده از روش نمونه‌گیری در دسترس، نمونه‌ای به حجم ۳۸۴ نفر انتخاب شد. داده‌ها با به‌کارگیری پرسشنامه‌های استاندارد گردآوری و با روش مدل‌سازی معادلات ساختاری و تکنیک بوت‌استرپ در نرم‌افزار اسمارت‌پی‌ال‌اس تحلیل شدند. یافته‌ها نشان داد که هم‌خوانی فرد و سازمان هم به‌طور مستقیم (ضریب مسیر: ۰.۳۸) و هم به‌صورت غیرمستقیم و از طریق افزایش استقلال شغلی (ضریب اثر غیرمستقیم: ۰.۱۰) و رضایت شغلی (ضریب اثر غیرمستقیم: ۰.۱۵) بر رفتار خلاقانه تأثیر مثبت و معناداری دارد. همچنین، مشخص شد که رضایت شغلی (با ضریب ۰.۳۷) و استقلال شغلی (با ضریب ۰.۱۸) تأثیر مستقیم مثبت و معناداری بر رفتار خلاقانه دارند. مقایسه میانگین متغیرها با یک معیار نظری نشان داد که سطح رضایت شغلی، استقلال شغلی و رفتار خلاقانه در نمونه مورد مطالعه پایین‌تر از حد انتظار است، در حالی که وضعیت هم‌خوانی فرد-سازمان در سطح متوسط قرار دارد. نتایج تحلیل اهمیت-عملکرد نیز آشکار ساخت که رضایت شغلی، با وجود دارا بودن دومین تأثیر کل بر رفتار خلاقانه، دارای پایین‌ترین عملکرد است و بنابراین باید اولویت نخست مداخلات مدیریتی برای پرورش خلاقیت باشد. در مجموع، یافته‌ها بر این امر تأکید می‌کنند که مدیران می‌توانند با گزینش و توسعه کارکنان همسو با ارزش‌های سازمان و به‌ویژه با تمرکز بر ارتقای عوامل رضایت شغلی، زمینه را برای تقویت استقلال عمل و در نهایت، شکوفایی رفتارهای خلاقانه فراهم آورند.