بازتاب کاشان و امثال و اصطلاحات عامیانه در سروده‌های محمدباقر خردۀ کاشانی

چکیده مقاله

محمدباقر خردۀ کاشانی از شاعران توانا و خوش‌نویسان زبردست کاشان در سده‌های دهم و یازدهم است که در جوانی مانند چندین شاعر کاشانی دیگر به هند می‌کوچد و در دربار ابراهیم عادل‌شاه پایگاهی می‌یابد و دیگر به کاشان باز نمی‌گردد و در همان هند از جهان می‌رود. با این همه یادِ یار و دیار همواره با او می‌ماند و گاه‌گاه در سروده‌های او باز می‌تابد. گزارش این بازتاب‌ها موضوعی است که این پژوهش بدان پرداخته و به شیوۀ توصیفی و تحلیلی کوشیده بدین پرسش پاسخ دهد که کاشان، نیز کاشانی بودن باقر چه بازتاب‌هایی در سروده‌های او داشته‌اند، و بدین نتیجه رسیده که این بازتاب‌ها هرچند بسیار نیستند، در دو زمینه نمود یافته‌اند: یکی یادکرد کاشان و برخی مکان‌های درون یا دور و برِ آن؛ و دیگر نمود امثال و واژگان و اصطلاحات و امثال عامیانه/کاشانی. یادکردها و کارکردهایی که می‌توان در پژوهش‌های تاریخی و فرهنگی کاشان از آن‌ها بهره برد.