تاثیر تمرین تناوبی با شدت بالا و مصرف مکمل کتون استر بر لیپوژنز کبد در موش های تغذیه شده با رژیم غذایی وسترن

چکیده مقاله

زمینه و هدف: رژیم غذایی وسترن با محتوای بالای چربی و کربوهیدرات‌های ساده یکی از عوامل اصلی بروز اختلالات متابولیک کبدی از جمله افزایش لیپوژنز و استئاتوز کبدی محسوب می‌شود. در این میان، مداخلات غیردارویی نظیر تمرینات ورزشی و راهبردهای تغذیه‌ای نوین مانند مکمل‌های کتون استر، به‌عنوان روش‌های بالقوه برای تعدیل مسیرهای لیپوژنیک مورد توجه قرار گرفته‌اند. هدف پژوهش حاضر بررسی اثر تمرین تناوبی با شدت بالا (HIIT) و مصرف مکمل کتون استر، به‌تنهایی و به‌صورت ترکیبی، بر نشانگرهای پروتئینی لیپوژنز کبدی در موش‌های تغذیه‌شده با رژیم غذایی وسترن بود. مواد و روش‌ها: این پژوهش به‌صورت تجربی، کنترل‌شده و تصادفی‌سازی‌شده انجام شد. تعداد ۳۰ سر موش نر نژاد C57BL/6J پس از دوره سازگاری، به پنج گروه شامل رژیم استاندارد (ND)، رژیم وسترن (WD)، رژیم وسترن + مکمل کتون استر (WD+S)، رژیم وسترن + تمرین HIIT (WD+EX) و رژیم وسترن + تمرین HIIT + مکمل کتون استر (WD+EX+S) تقسیم شدند. پروتکل‌ HIIT به مدت 4 هفته، هر هفته 3 جلسه با شیب 5 درجه اجرا شد. هر جلسه تمرینی شامل اجرای 10 وهله فعالیت 2 دقیقه‌ای با شدت 85 تا 90 درصد سرعت بیشینه و با دوره‌های استراحتی فعال 2 دقیقه‌ای با شدت 50 درصد سرعت بیشینه بود که سرعت تمرین به‌ صورت پیش‌رونده از 19 متر بر دقیقه در هفته اول به 22 متر بر دقیقه در هفته چهارم افزایش یافت. مکمل کتون استر نیز به‌صورت روزانه و از طریق گاواژ خوراکی با سرنگ مخصوص تجویز گردید. دوز مصرفی ۵ میلی‌گرم به ازای کیلوگرم وزن بدن تعیین و بر اساس وزن هفتگی هر موش تنظیم شد. پس از پایان دوره مداخله، مقادیر پروتئینی SREBP-1c، ChREBP و PPAR-γ در بافت کبد با روش وسترن بلات اندازه‌گیری شد. تحلیل داده‌ها با استفاده از آزمون‌های آماری T مستقل و تحلیل واریانس یک‌طرفه (ANOVA) و آزمون تعقیبی توکی انجام گرفت. نتایج: نتایج نشان داد مصرف رژیم وسترن منجر به افزایش معنی‌دار مقادیر پروتئینی SREBP-1c، ChREBP و PPAR-γ در کبد شد (001/0>P). HIIT، مصرف مکمل کتون استر و ترکیب هر دو، به‌طور معنی‌داری این شاخص‌های لیپوژنیک را در مقایسه با گروه WD کاهش دادند (001/0>P). بیشترین کاهش در مقادیر پروتئینی SREBP-1c، ChREBP و PPAR-γ در گروه ترکیبی HIIT و کتون استر نسبت به گروه کتون استر تنها مشاهده شد (05/0>P). نتیجه‌گیری: یافته‌های پژوهش حاضر نشان می‌دهد که تمرین تناوبی با شدت بالا و مصرف مکمل کتون استر می‌توانند مسیرهای لیپوژنیک کبد را در شرایط رژیم وسترن مهار کنند و ترکیب این دو مداخله اثر هم‌افزایی قابل توجهی دارد.