حمل و نقل درون شهری بخشی از سیستم حمل و نقل است، که با هدف دسترسی بین کاربری های مختلف در محدودة یک شهر، کار عبور و مرور و جابجایی انسان و کالا را بین فضاهای انطباق یافته برعهده دارد. بحث سیستم های حمل و نقل عمومی در شهرها مدت هاست که از حدود فنی و مهندسی فراتر رفته و به یک بحث اجتماعی -  بهداشتی از یک سو و اقتصادی از سوی دیگر بدل گشته است.
حمل و نقل شهری به عنوان یک کاربری بسیار با اهمیت به تمامی کاربری های دیگر در رفع نیازهای مردم کمک می کند. کاربری حمل و نقل یا کاربری ارتباطی اولین کاربری در یک مجموعة مسکونی اعم از شهر و یا روستا است. لذا چه در کشورهای با ضریب مالکیت اتومبیل زیاد و چه در کشورهای با این ضریب کم، مسئلة جابجایی مردم با سیستم حمل و نقل عمومی که مصرف زمین در آن کم، سازگاری آن با محیط زیست زیاد و نیز مخارج آن بسیار کمتر از سیستم حمل و نقل شخصی است، بسیار مورد توجه قرار گرفته است.
باتوجه به مشکلاتی که امروزه در اثر افزایش تعداد وسایل نقلیه در شهرهای بزرگ و متوسط ایران به وجود آمده است، سیاست تقویت استفاده از سیستم حمل و نقل عمومی از تدابیر ارزنده به شمار می رود. در این راستا برای بهینه سازی سیستم حمل و نقل عمومی به منظور خدمات رسانی ایمن، مستمر، ارزان، سریع و مطلوب به متقاضیان سفرهای درون شهری تلاش گسترده ای را باید آغاز کرد.
اتوبوسرانی که یکی از مهمترین سیستم‌های حمل و نقل عمومی شهری به شمار می‌آید در کلیه کشورها از جمله ایران نقش عمده‌ای را در انجام سفرهای درون شهری و روزانة شهروندان ایفا می‌کند. باتوجه به اینکه دیگر سیستم‌های حمل و نقل عمومی از قبیل مترو، ترامو،ا قطار سبک شهری و مانند آنها دربیشتر شهرهای کشور وجود ندارد و یا به بهره‌برداری نرسیده‌اند در حال حاضر اتوبوس تنها وسیله حمل و نقل عمومی است که حمل انبوه مسافر را در شهرها انجام می‌دهد. این در حالی است که اکثر استفاده کنندگان از سیستم اتوبوسرانی شهری، گروهها و اقشار کم درآمد جامعه هستند که به دلیل عدم توانایی مالی لازم، امکان برخورداری از اتومبیل شخصی واستفاده از سایر وسایط نقلیه را ندارند. این سیستم به علت برخورداری از خصوصیات مثبتی چون قابلیت انعطاف نسبت به سایر وسایط نقلیه عمومی و همچنین نزدیکی آن به اتومبیل از لحاظ خدمات رسانی موجب خواهد شد که در آینده دور نیز این نقش را در اکثر شهرهای دنیا برعهده داشته باشد.
در شهرهای ایران شهرداری‌ها در بخش خدمات شهری سه وظیفه اصلی: حمل و نقل شهری، بهداشت محیط شهری و خدمات ایمنی را بر عهده دارند که در این میان حمل و نقل شهری به علت داشتن ابعاد و پیامدهای اقتصادی، زیست محیطی، اجتماعی، امنیتی و مانند اینها از اهمیت و اولویت خاصی برخوردار است. وزارت کشور در برنامه پنج ساله اول توسعه اقتصادی اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران سیاست برخورداری کلیه شهرهای بالای 100 هزار نفر جمعیت از سیستم اتوبوسر انی شهری را اتخاذ نمود.
به علت مزایا و ویژگی‌های مثبت این سیستم و ارتقای کارایی آن برنامه‌ریزی و اندیشه راه‌حل‌های متعدد مسئولین و متخصصین این امر نیاز می‌باشد. این مهم نیز جز از طریق شناخت وضعیت سیستم و مشکلات و تنگناهای آن میسر نخواهد شد. لذا این تحقیق با هدف دستیابی به مسائل مختلف اتوبوسرانی شامل عملکرد و نقش سیستم اتوبوسرانی شهری و ویژگی‌های سیستم اتوبوسرانی و غیره... و در نهایت با هدف دستیابی به اهداف و راهبردهای جهت بهبود وضعیت سیستم و در راستای نیل به عملکرد مطلوب آن صورت گرفته است.
 پژوهش حاضر درپنج بخش به شرح زیر تدوین یافته است.
بخش اول  شامل طرح تحقیق می باشد  که درآن  شرح مسأله پژوهشی ، اهداف پژوهش ،اهمیت پژوهش، روش پژوهش ، ومحدودیت های پژوهش توضیح داده شده است. همچنین درادامه این بخش ضمن مطرح نمودن  پیشینه تحقیق و تجارب جهانی در زمینه اتوبوسرانی شهری به بررسی سیستم حمل ونقل شهری پرداخته شده است .
در بخش دوم ، ساختارهای مختلف سیستم اتوبوسرانی شهری از قبیل : ساختارهای سازمانی و تشکیلاتی ، ساختار منابع انسانی ، ساختار تجهیزاتی و ناوگان و ساختار مالی و نظام درآمد و هزینه آن مورد بررسی قرار گرفته شده است.
بخش سوم بیان کننده یک سری ضوابط و استانداردهادرزمینه هایی مانند تجهیزات ایستگاه اتوبوس ، تأسیسات ایستگاه، مکانیابی و فواصل ایستگاه به همراه مطالعه میدانی انجام شده در این زمینه  در خطوط دوازده گانه سیستم اتوبوسرانی شهر کاشان  می باشد .
در بخش چهارم ،به مطالعه خطوط سیستم اتوبوسرانی که شامل خطوط ویژه ، برنامه های حرکت در خطوط و اتصال برنامه های حرکت در خطوط می باشد پرداخته شده است .
نهایتأدر بخش پنجم عملکرد سیستم اتوبوسرانی ، مناسب سازی سیستم حمل و نقل عمومی جهت استفاده معلولین و خصوصی سازی سامانه اتوبوسرانی شهری مورد بررسی قرار گرفته شده است.