پیش نگری عناصر اقلیمی بر پایه سناریوهای وادشت تابشی در استان یزد

چکیده مقاله

مدل‌های تغییر اقلیم با شبیه‌سازی رفتارهای اقلیمی و انطباق آن با واقعیت‌ها، قابلیت پیش‌نگری برای آینده را کسب نموده‌اند. این مطالعه، تغییر پارامترهای بارندگی و میانگین دمای استان یزد در دوره پایه (2001-2020) را با چهار مدل گردش کلی از سری CMIP5، تحت سه سناریوی واداشت تابشی RCP2.6، RCP4.5 و RCP8.5 با استفاده از مدل آماری LARS-WG6 شبیه¬سازی کرده و با انتخاب بهترین مدل، عناصر اقلیمی را برای دوره¬های 2055-2026 و 2100-2071 در آینده، مقیاس‌کاهی کرده و نتایج پیش¬نگری را مورد ارزیابی قرار می‌دهد. براساس نتایج به‌دست آمده در شبیه¬سازی پارامترهای مذکور، دو مدل BCC-CSM1-1 و NorESM1-M با داشتن آماره-های خطای کم و NRMSE قابل قبول، به عنوان بهترین مدل معرفی می‌شوند. بیشترین تغییرات میانگین دما نسبت به دوره پایه، مربوط به دوره 2100-2071 و سناریوی بدبینانه است به¬طوری‌که دما در این دوره در مدل NorESM1-M از 13/1+ تا 93/3+ درجه‌سانتی‌گراد به ترتیب در سناریو 6/2 و 5/8 افزایش می‌یابد. میزان بارندگی در دهه¬های پایانی قرن حاضر، از دوره 2055- 2026 کمتر و در برخی نقاط نسبت به میانگین دوره پایه افزایشی یا کاهشی است. به¬طوری که تغییرات بارندگی در ایستگاه¬های مطالعاتی در آینده نزدیک بین 40/9- تا 16+ میلیمتر و دراواخر قرن حاضر بین 9- تا 73/10+ میلیمتر نوسان دارد. بارندگی در سناریوهای 6/2 و 5/4 به ترتیب بیشترین و کمترین تغییر را در طی دوره آینده خواهد داشت.