مطالعه طولی ارتباط نمره پایانی دانشجویان با ارزشیابی آن‌ها از تدریس مدرسان در نیمسال‌های بعدی

Abstract

ارزشیابی دانشجویان از اساتید یکی از ابزارهای رایج دانشگاه‌ها برای بهبود کیفیت تدریس در کلاس‌های درس است. از آنجا که در نظام آموزش عالی ایران از ارزشیابی‌های دانشجویی برای ترفیع سالیانه، تمدید قرارداد یا تبدیل وضعیت و ارتقای مرتبة علمی اساتید نیز بهره‌برداری می‌شود، تحلیل و تفسیر صحیح نتایج این ارزشیابی‌ها اهمیت مضاعف دارد. این پژوهش طولی که از نوع مطالعة پانلی است ارتباط میان نمرات دانشجویان را با ارزشیابی آن‌ها از استاد در نیمسال‌های بعد مورد واکاوی قرار داده است. جامعة آماری پژوهش را بیش از 200 هزار جفت «نمرة پایان‌ترم دانشجو-نمرة ارزشیابی استاد» تشکیل داده که از دانشجویان شاغل به تحصیل دانشگاه کاشان در شرایط آموزش حضوری پیش از کرونا به دست آمده‌اند. پس از شرط‌گذاری و غربال داده‌ها، تحلیل نهایی روی نمره-ارزشیابی‌های 3098 نفر دانشجو طی چهار نیمسال به عنوان نمونة تحقیق انجام شده است. تحلیل رگرسیونی مدل اثرات تصادفی نشان داد که با یک واحد افزایش در نمرة پایان‌ترم دانشجو، نمرة ارزشیابی او از تدریس استاد در نیمسال بعدی حدود پنج درصد افزایش می‌یابد. تحلیل‌های تکمیلی نشان داد که نمره می‌تواند آمایة ذهنی ویژه‌ای در دانشجو ایجاد کند که این آمایه می‌تواند حتی تا سه نیمسال بعد ارزشیابی دانشجو از استاد را تحت تأثیر قرار دهد. به نظر می‌رسد مدیران دانشگاهی، شوراهای آموزشی و هیأت‌های جذب دانشگاهی باید دستورالعمل‌های محاسبه و تفسیر داده‌های ارزشیابی‌های دانشجویی را با در نظر گرفتن پیامدهای مختلف تورم نمرات در سطح دانشگاه بازنگری کنند.